Keles: İkincil Su Kulesi

BUSKİ Genel Müdür Yardımcısı Ali Alper Makam’ın “Bursa’nın Su durumu” sunumunu Makam yerine Cem Mamati gerçekleştirdi.

Mamati’nin sunumundan kısa kısa notlar şöyle:

-2024 yılındaki verilere göre ülkede toplam su kaynaklarından su çekimi 2022 yılında 6,68 milyar metreküpken yüzde 12’lik artışla yaklaşık 7,47 milyar metreküpe çıkmış. Günlük tüketimde 25,8 litrelik bir artışa denk geliyor.

-Bursa’daki su tüketimi; dünyada olduğu gibi diyebiliriz, tarımsal sulamada yüzde 70, sanayide yüzde 15, içme ve kullanma suyunda yüzde 15. İçme ve kullanma suyunun içerisinde yüzde 4 paketli su oranı mevcut.

-Asfaltlama arttığı için sıcaklık oranı da artmakta. Geçirimsiz yüzey alanı 2,7 kat artmış.

-Meteoroloji Genel Müdürlüğüne ait meteoroloji istasyonlarından elde edilen verilerle 100 metreden 1877 metreye kadar Bursa’nın 56 yıllık iklim karnesi çıkarıldı.

1970-2025 arasında Bursa’nın iklim karnesi:

• Bir yıl taşkın, ertesi yıl kuraklık yaşanmış. Hibrit afet rejimine evrilmiş.
• 2024 yılında zirve sıcaklık seviyeleri yaşanmış. 2025 yılında yağışlarda düşme olmuş.
• 2016 yılından 2024 yılına kadar Uludağ’da kar kalınlığı 84 santimetreye kadar gerilemiş. Bu yaklaşık yüzde 50’lik bir kar kaybı anlamına geliyor. Uludağ neden bu kadar önemli? Uludağ şehir merkezinin iki katı kadar yağış almakta. Yağış kar olarak düşerse Uludağ ikinci bir baraj, doğal rezerv alanı görevi görüyor.

• Geçmişte barajlardan yüzde 85 oranında su kullanılıyormuş ama 2025 kuraklık döneminde barajlardan yüzde 30, yeraltı suyu ise yüzde 40 oranında kullanılmış. Güncel kullanım ise yüzde 75 Doğancı ve Nilüfer Barajları, diğer kaynaklardan yüzde 25 su kullanılıyor.
• Kuraklık döneminde verimsiz su kuyularında artış yaşanmış.

-Keles, Bursa’nın ikincil su kulesi olarak görülüyor. Bir yandan Nilüfer Barajını besliyor, diğer yandan Çınarcık Barajını besliyor. Aslında Keles; evlerimizden akan suyun arkasındaki gizli kahraman.

Keles eskiden çok soğukmuş, çok yağış alırmış. Ama Keles havzasında 2024 yılında 1,8 derece sıcaklık ile zirve yaşanmış. 2025 yılında iki yıl öncesine göre eksi 35 milimetrelik ortalamanın altında yağış vermiş. İki yılda 56 mm’lik fark var. Bu yağışlar artık kaotik bir hal almış, yağış bir var bir yok anlamına geliyor.

Yani Bursa’nın su kulesi alarm veriyor.

Bursa’da öngörülen 2031 ile 2042 yıllarında hidrolojik kuraklık beklentisi. Tarımsal kuraklık ise 2035 ve 2040 arasında ya da 2039-2070 yılları arasında bekleniyor.