Sayıştay’dan Bursa Uludağ Üniversitesi’ne ihale ve atama uyarıları

Bursa Uludağ Üniversitesi’nin 2025 yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu’na üniversitenin ihale, satın alma, kiralama ve personel işlemlerine ilişkin çok sayıda bulgu yansıdı.

Sayıştay; açık ihalede teklif çıkmaması üzerine 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21/b maddesinin kullanılmasını, iki dijital panoramik röntgen cihazının “tek kaynak” kapsamında doğrudan temin edilmesini, belirli aralıklarla gerçekleştirilen bazı hizmet alımlarında sözleşme ve teminat alınmamasını mevzuat açısından uygun bulmadı.

Teklif çıkmadı, 21/B'ye gidildi

Sayıştay’ın dikkat çektiği bulgulardan biri, 21 adet projeksiyon alımına ilişkin ihale süreci oldu.

Rapora göre üniversite, 4734 sayılı Kanun'un 19'uncu maddesi kapsamında açık ihale usulüyle gerçekleştirdiği projeksiyon alımı ihalesine teklif çıkmaması üzerine alımı Kanun'un 21/b maddesi kapsamında pazarlık usulüyle gerçekleştirdi.

Ancak Sayıştay, 21/b maddesinin uygulanabilmesi için doğal afet, salgın hastalık, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve beklenmeyen durumların ya da idarece önceden öngörülemeyen ve ihalenin ivedi yapılmasını gerektiren olayların bulunması gerektiğine dikkat çekti.

Raporda, açık veya belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalede teklif çıkmaması durumunda ise 21/b değil, 21/a kapsamında pazarlık usulüne başvurulması gerektiği belirtildi.

Üniversite yönetimi, kamu hizmetinin sürdürülebilmesi amacıyla durumu 21/b kapsamında “önceden öngörülemeyen olay” olarak değerlendirdi. Sayıştay ise bu açıklamayı yeterli bulmayarak, teklif çıkmaması halinde doğrudan 21/b'ye başvurulmasının yasal olarak mümkün olmadığını değerlendirdi.

Röntgen cihazında “tek kaynak” tartışması

Sayıştay raporunda iki adet Dijital Panoramik Röntgen Cihazı alımı da yer aldı.

Üniversitenin söz konusu cihazları, firmanın tek yetkili satıcı olduğu gerekçesiyle 4734 sayılı Kanun'un 22/a maddesi kapsamında doğrudan temin yöntemiyle aldığı belirtildi.

Ancak Sayıştay incelemesinde, alım yapılan firmanın cihazın “tek kaynağı” olmadığı, ödeme emri belgesine eklenen belgenin “Tek Yetkili Satıcı Belgesi” değil, “Yetkili Satıcı Belgesi” olduğu tespit edildi.

Sayıştay'a göre bu durumda cihazın yalnızca söz konusu firmadan 22/a kapsamında doğrudan temin edilmesi mümkün değildi.

Raporda, tüm yetkili satıcıların teklif verebilmesine imkan sağlanması amacıyla cihazın açık ihale veya belli istekliler arasında ihale usulüyle alınması gerektiği belirtildi.

Üniversite yönetimi ise benzer durumların tekrar yaşanmaması için ilgili personele gerekli bilgilendirmenin yapılacağını bildirdi.

Hizmet alımlarında sözleşme ve teminat alınmadı

Raporda üniversitenin Bilimsel Araştırma Projeleri kapsamında yaptığı bazı hizmet alımları da incelendi.

Sayıştay, doğrudan temin yöntemiyle satın alınan ve teslimi tek seferde yapılmayıp belirli aralıklarla gerçekleştirilen bazı hizmetlerde sözleşme imzalanmadığını ve teminat alınmadığını tespit etti.

21 Mart 2025 tarihinde yürürlüğe giren ilgili usul ve esaslara göre, doğrudan teminle yapılan alımlarda genel olarak sözleşme zorunlu olmamakla birlikte, mal veya hizmetin tesliminin bir defada yapılmayıp idarenin talebine göre belirli aralıklarla gerçekleştirilmesi halinde sözleşme imzalanması ve teminat alınması gerekiyor.

Sayıştay, sözleşmenin yalnızca biçimsel bir işlem olmadığını; işin belirlenen koşullarda yapılmasını güvence altına almak, kamu kaynaklarının etkin kullanımını sağlamak ve olası hukuki ihtilafların önüne geçmek açısından gerekli olduğunu belirtti.