Bursa Nilüfer'de Kayapa-Kuruçeşme bölgesine yapılması planlanan Katı Atık Entegre Bertaraf Tesisi'ne; muhtarlar, meslek odaları ve çevre örgütleri tepki gösterdi. Sağlık ve çevre riskleri gerekçesiyle projenin iptali talep edildi.
PELİN AKDEMİR / BURSAPORT
Bursa’nın Nilüfer ilçesine bağlı Kayapa-Kuruçeşme bölgesinde yapılması planlanan Batı Bölgesi Katı Atık Entegre Bertaraf Tesisi’ne yönelik tepkiler sürüyor. 30 Ağustos Zafer Parkı’nda düzenlenen basın açıklamasında mahalle muhtarları, meslek odaları, sağlık uzmanları, çevre örgütleri ve bölge sakinleri projeye itiraz ettiklerini açıkladı.
Basın açıklamasında konuşan Kayapa Mahalle Muhtarı Ali İhsan Dengiz, 2014-2015 yıllarında da benzer bir sürecin yaşandığını hatırlatarak şunları söyledi:
“Belediye meclisinden bir dakikada geçti, Kayapa’ya çöplük oluyor dediler. Biz de anlayamadık, halkımız da anlayamadı. O başkan geldi, bu başkan geldi, hiç kimseye nasip olmadı. Kayapalı vatandaşlar itiraz dilekçelerini imzalamak için sıraya giriyor. Aşağı baktığınızda 500 bin nüfus yaşıyor. Madem çöplük yapacaktınız, neden buraya binlerce konut izni verdiniz? Burası artık dolmuş taşmış durumda. 10 sene yaptırmadık, 10 sene daha yaptırmayacağız.”
“Etkilenme alanı 30 kilometre”
30 Ağustos Zafer Mahallesi Muhtarı Halil Özçoban, bölgedeki nüfus yoğunluğuna dikkat çekerek, “Benim mahallemde 32 bin kişi yaşıyor. Kayapa’da 12 bin kişi var. Kızılcıklı, Balkan, Kurtuluş, Hasanağa, Tahtalı, Yaylacık ve Çalı mahalleleri de etkilenecek. Etkilenme alanı yaklaşık 30 kilometre” dedi.
“Taş ocakları yetmedi, şimdi de çöplük”
Kuruçeşme Mahalle Muhtarı Ergin Özdemir, mahallede 10 taş ocağı bulunduğunu belirterek, “Tozdan dumandan geçilmiyor. Arıtma tesisi zaten var. Buna rağmen çöplüğün de getirilmesini anlamıyoruz. Hayvancılık yapacak alan kalmadı. Yetkililerden bu kararı yeniden değerlendirmelerini istiyoruz” dedi.
Güngören Mahalle Muhtarı Mesut Engin ise “Nilüfer’de yaşanabilir bir kentte kesinlikle çöplük istemiyoruz. Sayın Mustafa Bozbey bu projeyi iptal etmişti. Belediye başkan vekili gelir gelmez neden yeniden onay verdi?” diye sordu.
Kent Konseyi: “Beklediğimden daha zayıf bir sunumdu”
Nilüfer Kent Konseyi Başkanı Mustafa Berkay Aydın, belediye meclisinde yapılan sunumu eleştirerek şu değerlendirmede bulundu:
“2014’teki Kayapa ile 2026’daki Kayapa aynı değil. Nüfus arttı, her yerde yeni konutlar yükseliyor. Bu mesele ileride sahip çıkılamayacak bir kent problemine dönüşebilir. Danimarka ve Avustralya örnekleri veriliyor ama bizim çöp toplama sistemimiz bile farklı.”
“Çöp suyunda enginar yetiştirmek istemiyorum”
Bölgedeki kadın dernekleri adına konuşan Neşe Erken, Hasanağa’da enginar üreticisi olduğunu belirterek, “Çöp suyunda enginar yetiştirmek istemiyorum. Enginarımızı, toprağımızı ve cennetimizi kaybetmek istemiyoruz. Çocuklarımıza çöplük değil, verimli topraklar bırakmak istiyoruz” dedi.
Prof. Dr. Türkkan: “Bütün Bursa etkilenir”
Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Alpaslan Türkkan, Hamitler’in beklenenden önce dolmasının nedeninin atıkların kaynağında ayrıştırılamaması olduğunu savundu.
“Burada bir çöplük olursa yalnız Nilüfer değil, bütün Bursa etkilenir. Yeraltı suyu kirlenirse o suyu içen herkesin sağlığı etkilenir. Ulaşımdan ve tesisten kaynaklanan hava kirliliği de kalp ve dolaşım sistemi hastalıklarını artırır.”
Türkkan ayrıca, “Nilüfer Belediyesi istemiyor, akademik odalar istemiyor, sivil toplum örgütleri istemiyor, Kent Konseyi istemiyor, halk istemiyor. O halde bu motivasyonu sağlayan nedir?” diye sordu.
Kimya Mühendisleri Odası: “Önce atığı azaltmayı konuşun”
Bursa Kimya Mühendisleri Odası Başkanı Ali Uluşahin, tartışmaların yanlış zeminde yürüdüğünü belirterek şunları söyledi:
“Hiç kimse atığı kaynağında azaltmayı, ayrıştırmayı, geri kazanmayı konuşmuyor. Varsa yoksa nereye depolayacağız sorusu konuşuluyor. Eğer bütçe ayıracaksak önce atığı azaltmaya ve geri dönüştürmeye ayırmalıyız.”
Uluşahin, belediye meclisindeki “180 hektarlık alanın sadece yüzde 1’inde tesis olacak” açıklamasına da tepki göstererek, “Madem yüzde 1’lik bir tesis bütün çöp sorununu çözecekti, Hamitler’de neden çözülmedi?” dedi.
Yakma tesisi tartışmalarına da değinen Uluşahin, “Öncesinde ‘yakma yok’ diyorlardı, bugün mecliste bunu da itiraf ettiler. Biz bu tesisi yalnız burada değil, Türkiye’nin hiçbir yerinde yaptırmayacağız” ifadelerini kullandı.
Jeoloji Mühendisleri Odası: “Bölge riskli yapıdadır”
Jeoloji Mühendisleri Odası Temsilcisi Murat Yaşar, 2016 yılında hazırlanan jeoteknik rapora dikkat çekerek, “Raporda bölgenin bakanlık tarafından belirlenen önlemli alanda kaldığı belirtiliyor. Bu, bölgenin riskli ve çatlaklı bir yapıya sahip olduğu anlamına gelir” dedi.
“Yüzeydeki su Uluabat yönüne, Çınarcık Barajı’na ve Kayapa Göleti’ne kadar ilerleyebilir. Yeraltı suyu gözlem kuyuları açılmadan bu riskler nasıl değerlendirilecek? Bursa’nın toprağını ve suyunu kirletmeye kimsenin hakkı yok.”
Yaşar, “Bugün ne Recep Altepe var, ne Alinur Aktaş var, ne de Mustafa Bozbey. Yarın onlar da olmayacak ama biz Bursalılar bu gecikmişliğin bedelini ödemek istemiyoruz” diye konuştu.
DOĞADER: “Nilüfer’le bir sorun varmış gibi davranılıyor”
DOĞADER Başkanı Murat Demir, bölgede coğrafi işaretli Hasanağa enginarının bulunduğunu hatırlatarak şunları söyledi:
“Hangi membranı koyarsanız koyun, sürekli sarsıntılara maruz kalan bir bölgede bu sistemlerin bozulma riski vardır. Birileri Nilüfer’le sorun yaşıyormuş gibi davranıyor. Bursa’da en fazla taş ocağı izni verilen ilçe Nilüfer. Her şey bu kadar mükemmelse Türkiye’nin en kirli havası neden Bursa’da? Nilüfer Çayı neden kirli akıyor? Biz projelerde söylenen sözlere değil, hayata geçtikten sonra ortaya çıkan gerçeklere bakıyoruz. Bu nedenle projenin yerine itiraz ediyoruz.”
30 Ağustos Zafer Parkı’ndaki açıklamada ortak talep, Kayapa-Kuruçeşme’de planlanan tesisin yeniden değerlendirilmesi ve Bursa’nın atık yönetiminde önceliğin “yeni depolama alanları” yerine “atık azaltımı ve geri dönüşüm politikalarına” verilmesi oldu.